‘Steeds meer schippers laten de roeren van hun schip ombouwen tot Easyflow® roeren’, zegt Marco de Waal van Machinefabriek De Waal uit Werkendam. ‘Sinds de introductie, eind 2013, hebben we er al zo’n 40 schepen mee uitgerust.’

Belangrijkste reden om voor ombouw te kiezen is de weerstandsvermindering, in combinatie met het betere schroefrendement van de Easyflow® roeren.
Dat resulteert in brandstofbesparingen van 5 tot 10% en soms zelfs meer. ‘Maar de hogere vaarsnelheid en verminderde geluidsoverlast in het achterschip spelen ook een rol’, aldus projectmanager Cees Verheij.
De Easyflow® roeren zijn nieuw geprofileerd en staan verder naar buiten dan eerdere generaties roeren, waardoor ze niet in het schroefwater hangen wanneer ze rechtuit staan of bij kleine stuurcorrecties de stroming teveel verstoren. ‘Buitenkant schroef is binnenkant roer, waarbij het roer met de voorkant dichter op de rand van de straalbuis aansluit’, zegt Cees Verheij. ‘Dat zorgt ervoor dat geen schroefwater tussen roer en straalbuis zijwaarts en langs de buitenkanten van de roeren wegstroomt. Al het schroefwater stroomt nu beter en gemakkelijker tussen de beide roeren door. Door het schroefwater zo lang mogelijk gebundeld naar achteren te laten stromen profiteert het schip optimaal van de stuwkracht.’
Het water stroomt daardoor veel sneller langs de binnenkant van de roeren, dan langs de buitenkant. ‘De extra overdruk aan de binnenkant en de onderdruk aan de buitenkant die dat oplevert geeft de roeren meer “lift”, zoals de vleugels van een vliegtuig’, stelt Verheij.

Nieuw uniek profiel
De Easyflow® roeren hebben in vergelijking met eerdere generaties roeren een slanker profiel, zijn langer en hebben aan de achterkant geen halve visstaart, maar een volledig nieuw geprofileerde vorm. Hierdoor wordt de lift opleverende stroming nauwelijks verstoord, terwijl de manoeuvrerende eigenschappen juist behouden blijven. ‘Dat is het unieke van de gepatenteerde Easyflow® vormgeving van De Waal.’

Om het voortstuwingsrendement verder te verbeteren wordt vaak aanbevolen de roerombouw te combineren met een afdekplaat boven de roeren. Waar de ruimte tussen plaat en scheepshuid vroeger wel optisch werd dichtgemaakt, wordt deze tegenwoordig bewust open gehouden om het langs het hek afstromende water niet te verstoren en te zorgen voor een goede ‘loslating’ van de scheepsromp.
Dit werd onder andere gedaan bij de ombouw van roeren van een ander merk naar De Waal Easyflow® roeren van het dubbelschroefs koppelverband Wilhelmina. Dat leverde volgens de schipper een rendementsverbetering van zo’n 10 tot 15% op. ‘Opvallend genoeg heeft De Waal de beste ervaringen met de ombouw van andere roermerken’, zegt Marco de Waal. ‘Op het mbs Philipskercke van de familie Faasse bijvoorbeeld, werd de ombouw naar Easyflow gecombineerd met de plaatsing van een straalbuis. Dat leverde in totaal een brandstofbesparing op van maar liefst 25%.’ Hoewel De Waal ook vrijwel alle nieuwbouwschepen uitrust met het nieuwe roersysteem, gaat het momenteel grotendeels om de ombouw van roeren op bestaande schepen. ‘Dat is onze kracht. Veel andere duurzame besparingsmaatregelen zijn nauwelijks nog kostendekkend om in bestaande schepen te bouwen’, aldus Marco. ‘Op dit moment werken we aan de ombouw van de nog jonge dubbelschroever Govert Sr. (135 x 11,45 meter). Schipper A. Cornet is overtuigd van Easyflow en heeft in vol vertrouwen gekozen voor De Waal om zijn (ander merk) roeren om te laten bouwen. De installatie is eind december gepland.’

Hergebruik roerkoning
Bij een ombouw worden de volledig bij De Waal gebouwde Easyflow roerbladen om de bestaande roerkoningen bevestigd. Die hoeven dus niet te worden vervangen. Wat scheelt in de kosten. Ook de stuurmachine hoeft niet te worden vernieuwd. Omdat de roeren wel verder naar buiten komen te hangen wordt alleen de koppelstang aangepast. ‘Met de grote ervaring die we de afgelopen twee jaar hebben opgedaan, kunnen we een schip nu in 5 tot 7 werkdagen ombouwen’, zegt Verheij. ‘De nieuwe roerbladen worden al voor de ombouw in de machinefabriek grotendeels klaargemaakt. Vaak combineren we de montage met andere scheepsreparaties of een IVR-keuring. Zo heeft de schipper weinig tijdverlet.’

Gratis dokken
Schippers die een roerombouw overwegen, kunnen voor het maken van een offerte en de daarvoor benodigde metingen, gratis gebruik maken van één van de twee scheepsliften van De Waal. ‘Daar meten we het achterschip en de roeren nauwkeurig op om de plaats en het formaat van de nieuwe roeren te berekenen, inclusief de brandstofbesparing die dat oplevert’, aldus Verheij. ‘Op basis daarvan geven we een advies. Wanneer wij menen dat de te verwachten besparing gering is, dan zeggen we dat eerlijk en adviseren we om een ombouw achterwege te laten. Wanneer we wel een substantiële besparing verwachten, maken we een offerte en geven we ook alle referenties van schepen die al een Easyflow® roersysteem hebben, zodat de schipper daar eventueel zelf contact mee kan opnemen. Tevreden schippers zijn onze beste reclame. Op onze referentielijst staan er schepen bij, die jaren op dezelfde trajecten varen zodat ze het verschil in verbruik goed konden vaststellen.’

Elk schip anders
Omdat elk schip toch weer anders is moet een schip altijd worden drooggezet om een advies en een offerte te kunnen uitbrengen. ‘Zelfs bij 110-meterschepen van hetzelfde type of serie zien we verschillen in de lijnen van het achterschip, die de nieuwe plaats van de roeren beïnvloeden. Hiernaast komen we in de praktijk soms een obstakel in de achterpiek tegen dat moet worden aangepast.’

Financiering
De brandstofbesparingen zijn de afgelopen jaren op diverse scheepstypen aangetoond. De Easyflow® roeren komen in aanmerking voor Energie Investerings Aftrek (EIA). De Rabobank binnenvaartbanken kennen de gunstige werking van de roeren en staan in het algemeen positief tegenover financieringsvragen hieromtrent.

De roeren zijn niet alleen op koppelverbanden maar ook op 135 meters, en 110-meterschepen geplaatst. Een paar maanden geleden nog is het eerste Belgische schip, de Tortuga (105 x 9,50 meter) omgebouwd naar Easyflow. ‘Het in Wallonië geregistreerde schip kwam in België in aanmerking voor een interessante Belgische milieusubsidie, werd een stuk zuiniger en zelfs 1,2 kilometer sneller’, zegt de Waal tot slot.